Mάθημα 4ο: Μνήμη, Ιστορία, Αυθεντικότητα και Αρχιτεκτονική

To πρώτο μέρος του τέταρτου μαθήματος ανέλυσε τη μεταμοντέρνα σκέψη όπως αυτή αναπτύχθηκε μακρυά από την Αμερική του Venturi, του Jencks και του Graves, αλλά κοντά στην αρχαία Ρώμη, για την ακρίβεια στη Ρώμη της δεκαετίας του ’70. Το 1966, με την Αρχιτεκτονική της Πόλης ο Aldo Rossi θέτει στο τραπέζι του χειρουργείου την πόλη όπως αυτή σχεδιάζεται, επανασχεδιάζεται και εξελίσσεται μέσα από τη διαστρωμάτωση των αιώνων. Με παράδειγμα τη Ρώμη της εποχής του, ο Rossi εξετάζει την πόλη ως μία επαλληλία επιπέδων, μία παράθεση γεγονότων (fatti) τα οποία ορίζουν μία ταυτοποιήσιμη πραγματικότητα, μία συνθήκη που αλλάζει συνέχεια, αργά και σταθερά. Η πόλη για τον Rossi είναι ένας υποδοχέας νοημάτων, ένα δοκίμιο που μιλά με γεωμετρικά στερεά, χρώματα, γεωγραφικά δεδομένα, κοινωνικές δομές, ένα δοκίμιο που κατοικεί στο φαντασιακό μας, παράγοντας μορφές που ακολουθούνται από, αντί να ακολουθούν, τις λειτουργίες που στεγάζει η αρχιτεκτονική.

image

image

Η παρουσία του παρελθόντος στην Eυρωπαϊκή μεταμοντέρνα σκέψη έρχεται να τεθεί με περισσότερο νοσταλγικούς παρά φαντασιακούς όρους από τον Leon Krier, για τον οποίο η παρουσία του παρελθόντος πρέπει να γίνει ορατή μέσα από την αντίσταση στη βιομηχανική παραγωγή και τα δεδομένα που θέτει ο σύγχρονος καπιταλισμός. Το πνεύμα της επανάστασης λέγεται για τον Krier νοσταλγία, τη νοσταλγία του να ξανακατοικήσουμε την πόλη εκεί που την άφησε η ιστορία πριν την αγγίξει ο καπιταλισμός, να ξαναχτίσουμε τα σπίτια μας με πέτρα και με ξύλο, μακρυά από τους σύγχρονους αυτοκινητοδρόμους και τις φωτεινές επιγραφές των πόλεων. Μέσα από την αρχιτεκτονική δραστηριότητα του Krier, στις αρχές της οποίας βλέπουμε την πρότασή του για την περιοχή του Ιπποδρόμου, ενώ στη συνέχειά της οικιστικά projects μεγάλης κλίμακας στις ΗΠΑ -που, είναι μεν χτισμένα από ξύλο και πέτρα, αλλά θυμίζουν την μάλλον σκηνογραφική δομή της πόλης Seaheaven στην ταινία The Truman Show του Peter Weir- βλέπουμε την πορεία μίας νοσταλγίας για το παρελθόν που ορίζει ένα αντιφατικό παρόν.

image

image.jpeg

Το δεύτερο μέρος του μαθήματος εστίασε στη μνημειοποίηση της ιστορίας, αυτή τη φορά στην περίπτωση της μεταεπαναστατικής Ελλάδας. Ποιός ορίζει την ιστορική μνήμη; Πώς τα μνημεία λειτουργούν ως υλικοί μάρτυρες της ιστορίας; Πώς χρησιμοποιούμε τα σύμβολα για να ορίσουμε την ταυτότητά μας; Τα παραπάνω ερωτήματα απαντήθηκαν μέσα από παραδείγματα προσπαθειών να οριστούν, κατά τη δεδομένη ιστορική περίοδο, θεσμοί, γεγονότα και μνημεία, όπως η θέσπιση του νεοσύστατου Ελληνικού κράτους του 1821 ως μονοεθνικής, μονοφυλετικής, μονογλωσσικής οντότητας και ο ορισμός της αυθεντικότητας στα μνημεία της μετα-τουρκοκρατούμενης Ελλάδας.

istoria_belavilas_1

istoria_belavilas_2

Παρουσιάσεις διδασκόντων:

Poios_Orizei_tin_Istoria_March_2016

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: